Алга
  • Рус Тат
  • Шагыйрә дә, галим дә

    Луиза Шарова (Янсуар) исемен Питрәч районында, республикада белмәгән кеше сирәктер. Якташыбызның күп кенә шигырь китаплары авторы булуын да беләбез. Ә менә Луизаның фәнгә дә үз өлешен кертүен - кандидатлык дисертациясен яклап, филология фәннәре кандидаты булуын күпләр белмидер әле.

    Луизага татар әдәбиятына, шигърияткә, җырга мәхәббәт балачактан ук салынган. Әти-әнисе - укытучылар Нина Алексеевна һәм Николай Николаевич Шаровларның бердәнбер, сөекле кызлары Луиза тәпи йөри башлап бераз вакыт узуга, уку-язу белән кызыксына башлый. Әнисе Нина Алексеевна аның 3 яшьтән укырга, 4 яшьтән инде язарга өйрәнүен әйтә.
    Берничә ел элек Луизаның әти-әнисе Питрәчкә күченеп килә. Күп еллар Янсуар мәктәбендә директор булып эшләгән Николай Николаевич бүген дә ерак юлны якын итеп, туган авылына кайтып, укытып йөри. Луиза бүген Казанда яши. Әти-әнисе янына еш кайта, дусларын да алып кайта. Аның ни өчен "Янсуар" псевдонимы алуы аңлашыла, шагыйрә һәрвакыт туган як җылысын тоярга, кече ватаны янәшәсендә булуын тели.
    - Луиза, син ничек уйлыйсың, шагыйрь булып туалармы яки, һәрбер кешедә шагыйрь була аламы?
    - Туалардыр, дип уйлыйм. Сүз байлыгы, тою хисе табигатьтән киләдер. Көе булмаган кеше музыкант була алмаган кебек, шигъриятнең эчке ритмын тоймаган кеше шагыйрь була алмый. Шигырьне бөтен кеше дә язарга мөмкин, ә чын шагыйрьләр сирәк туа. Болар икесе ике нәрсә. Ә калганы - техника, осталык эше.
    Мин 12-13 яшьләрдә яза башладым. Аңа кадәр бөтенләй яза алырмын дип уйламаган да идем. Кайчан да булса шигырьләр язармын дип башыма да китермәдем. Дөрес, китаплар, матур әдәбият белән һәрвакыт кызыксындым. Минем өчен һәрвакыт күп кенә балалар газета-журналлары яздырдылар, китаплар сатып алдылар. Әти-әнием мин нәрсә сорасам да, каршы килмәде, алып бирә иде. Безнең өйдә гел китап мохите булды. Өебездә бик яхшы китапханә бар иде. Әти-әнием дә, әби-бабаем да бик укырга яратты, укыганнары хакында фикер алыша идек. Безнең өйдә һәрвакыт мәдәният яңалыклары, илдә, дөньяда барган вакыйгалар белән кызыксынып тордылар. Әнием ягыннан әбием бик яхшы җырлый иде, безнең өйдә һәрвакыт Салих Сәйдәшев, Рөстәм Яхин, Сара Садыйкова, Мансур Мозаффаров көйләре яңгырап торды.
    - Фәнни эш һәм шигърият - болар икесе ике нәрсә? Син фәнгә ничек килдең?
    - Икесе ике нәрсә дип һич кенә дә әйтергә ярамый. Мин филология фәннәре кандидаты. Ә шигърият ул - филологиянең бер өлеше. Минем өчен бу бер кыр кебек. Мине һәрвакыт текстлар гына кызыксындырып калмады, аларның төзелеше, архитектоника, текстның поэтикасы да кызыксындырды. Филология, бигрәк тә, татар филологиясе өчен мөһим булган әдәби әсәр төзелеше, автор идеясе кызыксындырды. Мохит һәм әсәрне язу вакыты, билгеле бер вакытта һәм тирәлектә язучыларның язмышларын аңларга тырышу - болар белән мин мәктәптә укыган чакта ук кызыксына идем. Шуңа күрә минем аспирантурага эләгүем дә очраклы түгелдер.
    - Ни өчен син нәкъ менә «XX йөз татар әдәбиятында «кораб» (көймә) образ-символы темасын сайладың?
    - Семиотика- символлар, мәдәният һәм тел кодлары - болар минем өчен бик кызык иде. Әле дә кызык. Фәнни җитәкчем Резеда Кадыйровна Ганиева белә без бу эшкә бик теләп тотындык. Ул искиткеч галим, әдәбиятны сулаган һавасы кебек тоя. Аның тагын бер искиткеч яхшы сыйфаты - ул яңалыкны, моңарчы күрелмәгән, билгесезне бик тиз тоеп ала. Ул үзендә диплом, курс эше язучы студентларның да алга таба кайсы юнәлештә эшләячәкләрен бик тиз ачыклый. Минем холкымны да ул тоеп алгандыр дип уйлыйм. Җитәкчем минем өчен барлык әдәбиятларның нигезе булган семантика, символларның үзгәрүе кызыклы булуын аңлаган. "Кораб" образ-символы - нәкъ менә шундый семиологик категориягә карый. Кешелек барлыкка килүе белән бәйле беренче мифлардан башлап, бүгенге көнгә кадәр үзенең семантикасын, мәгънәсен югалтмый саклаган, фәнни тикшеренү объекты буларак та бик кызыклы булып тора.
    Аспирантурада укыган һәм диссертация өстендә эшләгән елларым - минем өчен иҗат өлкәсендә дә бик уңышлы еллар булды. Шигырьләр, мәкаләләр яздым, хәтта проза да язып карадым. Ул елларда үз өстемдә бик күп эшләдем: фәнни эшем өчен файдалы китапларны гына түгел, үзем өчен кызыклы булганнарын да күп укыдым.
    - Үзеңнең кораб образы кергән шигырең бармы?
    - Юк. Тик андый шигырьләр бик күп татар, рус, чит ил шагыйрьләрендә бар. Гомумән алганда, төрле әдәбиятларда әлеге образ-символ бертөрле кабул ителә. Безнең әдәбиятта әлеге образ- символ бигрәк тә XX гасыр башында Дәрдмәнд исеме белән килеп керә. Нәкъ менәдавыллы һәм тетрәнүле дәвердә шушы образны алга сөрә.
    - Алга таба фәнни өлкәдә планнарың һәм, гомумән, фәнни эшчәнлегеңне дәвам итәргә уйлыйсыңмы?
    - Мин үземә беркайчан да менә кандидатлык дисертациясе яклыйм, аннан докторлык исеме алам дип максатлар куймадым. Аспирантура һәм диссертацияне мин үземә ошаганга күрә сайладым. Үз өстемдә эшләү, яңалык ачу - миңа һәрвакыт ошады.
    Аспирантурадан соң мин укыттым. Ләкин ике эшне бергә алып баруы бик авыр иде, шуңа күрә укытуны ташларга туры килде. Тик мин әлеге эшкә, барыбер, әйләнеп кайтачакмын әле, чөнки укытырга яратам.
    Хәзер мин "Ялкын" журналында эшлим. Бу республикабызда яшүсмерләр өчен чыгып килүче бердәнбер татар телендәге журнал. Журнал яңа форматта чыга, бик кызыклы эчтәлекле. Яшүсмерләр өчен бик күп бәйгеләр, акцияләр үткәрәбез. Бигрәк тә укучыларыбызга "Безнең мәктәп өрәкләре" дигән бәйге ошый. Питрәчтә дә безнең журналны яздыручылар бар. Әгәр берәрегезне бәйге кызыксындырса, журналны карап, бәйге шартлары белән таныша аласыз.
    Менә шундый ул гади дә, шул ук вакытта күпкырлы талант иясе Луиза Янсуар. Кечерәк буйлы чибәр кызда никадәр ихтыяр көче, максатчанлык!
    Әнисе Нина Алексеевна, балачагында ул китап кына укып ятмавы, түбәләргә, агач башларына менеп әллә никадәр күлмәк ертуы, рәхәтләнеп атта йөрүе турында сөйли.
    Ә бүген исә "тимер ат"ны - автомобильне кулга ияләштерә. Луизага иҗат чишмәсе саекмавын, безне яңа шигырьләре белән куандырып торуын телибез!

    Нравится
    Поделиться:
    Реклама
    Комментарии (0)
    • 25 май 2018 - 10:54
      ШИГЪРИ ТӘЛГӘШЛӘР Наилә САФИНА Шәле
      40
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:48
      Каникуллар күңелле генә түгел, файдалы да үтәчәк Уку елы тәмамлануын белдергән соңгы кыңгырау чыңлау белән укучыларның әти-әниләрендә каникуллар вакытында балаларны ни белән кызыксындырырга дигән сорау туа. Традицион рәвештә, бу сорауга җавап итеп питрәчлеләргә берничә вариант тәкъдим иттеләр. Безнең районда балалар ялын оештыру мәсьәләсенә бик җаваплы карыйлар, шуңа күрә аны гамәлгә ашыруда күп кенә оешмалар катнаша.
      38
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:45
      Керәшеннәр Тройсынга әзерләнә Җәй башы – ул сабантуйлар чоры. Безнең райондагы керәшен авылларында бу бәйрәм Тройсын буларак билгеләп үтелә.
      47
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:41
      Алга таба да иҗат итүегезне дәвам итегез Мәктәпне тәмамлау – бу һәрвакытта да тормышның яңа этабы башлануын белдерә, әмма кемдер өчен бу үткән юлларга әйләнеп карау, авырлыкларны җиңеп, ирешелгән уңышларны барлау да. Быел сәнгать мәктәбен тәмамлаучы балалар бу турыда күп сөйли ала. Чөнки аларның һәр җиңүендә, һәр бүләгендә – айлар, атналар, сәгатьләр буенча сузылган хезмәт ята.
      40
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:35
      Балачак белән хушлашыр вакыт җиткән Бу көнне мәктәп укучылары зур түземсезлек белән көтеп ала, әмма бу көнне һәркемнең күңелен моңсу хисләр биләп ала. Безнең районның 17 мәктәбендә соңгы кыңгырау чыңлады. Аерылу һәрвакытта да моңсу, күңелсез. Шулай да мәктәпне тәмамлаучыларга озак моңсуланырга туры килми, аларны алда имтиханнар, кызыклы олы тормыш көтә.
      36
      0
      0
    • 23 май 2018 - 15:29
      ХЕЗМӘТЕН ХӨРМӘТЛӘП Татарстан Республикасы Питрәч районы башлыгының коррупциягә каршы көрәш мәсьәләләре буенча ярдәмчесе
      15
      0
      0
    • 23 май 2018 - 14:41
      Ленино-Кокушкинода нинди кызыклы вакыйгалар бар? Ленино-Кокушкино авылында район җитәкчелегенең күчмә эшлекле киңәшмәсе булып узды. Киңәшмәдә катнашучылар һәм район башлыгы Илһам Кашапов төзелүче объектлар, проблемалы участоклар янында булдылар һәм борчулы мәсьәләләр турында фикер алыштылар.
      45
      0
      0
    • 23 май 2018 - 10:52
      Игътибар: фотоконкурс! Декоратив һәм бүлмә гөлләре, клумбалар һәм чәчәк куаклары - ел саен йөзләгән мең гөл матур чәчәк ата. Бу мизгелне игътибарсыз калдырып була мени соң?!
      37
      0
      0
    • 22 май 2018 - 14:47
      Эшебез белән дә, сүзебез белән дә ярдәм итә алабыз Без инде укучыларыбызга Колай авылында яшәүче Кириллова Лиза турында сөйләгән идек. Кызганыч, кечкенә кызның язмышы җиңел түгел. Дүрт ел эчендә аңа күп нәрсәләр кичерергә туры килә.
      72
      0
      0
    • 22 май 2018 - 13:54
      Питрәчнең яшь "йолдызчыгы" ТНВда булды Анда ул "Җырлыйк әле!" телевизион конкурс жюриларын таң калдырды.
      40
      0
      0
    • 18 май 2018 - 11:39
      Приют адым саен үзгәрә Питрәч "Шатлык" социаль приюты яңаруын дәвам итә. Шушы көннәрдә анда кабат балаларның шат авазы яңгырады. Ике айдан соң, ремонтланган азык блогын бәяләр өчен, тәрбияләнүчеләр приютка әйләнеп кайттылар.
      70
      0
      0
    • 18 май 2018 - 08:58
      КЫСКА ХӘБӘРЛӘР КАЗАНДА республика олимпиадаларында җиңүчеләрне, Бөтенроссия мәктәп укучыларының предмет олимпиадаларында җиңүчеләр, призерлар һәм аларны әзерләгән укытучыларын хөрмәтләү тантанасы үтте. Анда район үзәгенең икенче мәктәбе укытучысы Лидия Александрованы һәм укучы Айгөл Әхмәтшинаны бүләкләделәр.
      74
      0
      0
    • 17 май 2018 - 14:58
      Эдуард Дияров Татарстан җир һәм милек мөнәсәбәтләре министры урынбасары итеп билгеләнде Быелның гыйнварында Эдуард Дияров Татарстанның Питрәч районы башлыгы вазифасыннан китте.
      65
      0
      0
    • 25 май 2018 - 14:35
      "Акчарлак" лагерендә яңа корпус төзелде
    • 25 май 2018 - 14:34
      “Каенкай” балалар бакчасында “Чәчәк утырт” экологик акциясе үтте
    • Ленино-Кокушкино музей-тыюлыгында яшь скрипкачылар ансамбле аккомпанементы һәм музыка астында өмә узды
    • Питрәч районында Бөек Җиңүнең 73 еллыгына багышланган парад үтте
    • Питрәчтә “Олы көн бүләге” фестивале булып узды
    • 25 май 2018 - 10:39
      Чәчү алдынгылары үз позицияләрен бирми
      Питрәч аграрийларына чәчү кампаниясе планына билгеләнгән мәйданның 7450 гектарында чәчү эшләре башкарасы калды. Авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек идарәсе мәгълүматлары буенча, бүгенге көндә сабан культуралары пландагы 39088 гектарның 31638 гектарында чәчелгән. Чәчү комплекслары һәм чәчкечләр иртә таңнан караңгы кичкә кадәр эшли. Механизаторларның мондый тырыш хезмәте нәтиҗәсендә районда язгы чәчү тәмамланып килә инде.
      34
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:45
      Керәшеннәр Тройсынга әзерләнә Җәй башы – ул сабантуйлар чоры. Безнең райондагы керәшен авылларында бу бәйрәм Тройсын буларак билгеләп үтелә.
      47
      0
      0
    • 23 май 2018 - 14:41
      Ленино-Кокушкинода нинди кызыклы вакыйгалар бар? Ленино-Кокушкино авылында район җитәкчелегенең күчмә эшлекле киңәшмәсе булып узды. Киңәшмәдә катнашучылар һәм район башлыгы Илһам Кашапов төзелүче объектлар, проблемалы участоклар янында булдылар һәм борчулы мәсьәләләр турында фикер алыштылар.
      45
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:41
      Алга таба да иҗат итүегезне дәвам итегез Мәктәпне тәмамлау – бу һәрвакытта да тормышның яңа этабы башлануын белдерә, әмма кемдер өчен бу үткән юлларга әйләнеп карау, авырлыкларны җиңеп, ирешелгән уңышларны барлау да. Быел сәнгать мәктәбен тәмамлаучы балалар бу турыда күп сөйли ала. Чөнки аларның һәр җиңүендә, һәр бүләгендә – айлар, атналар, сәгатьләр буенча сузылган хезмәт ята.
      40
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:54
      ШИГЪРИ ТӘЛГӘШЛӘР Наилә САФИНА Шәле
      40
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:48
      Каникуллар күңелле генә түгел, файдалы да үтәчәк Уку елы тәмамлануын белдергән соңгы кыңгырау чыңлау белән укучыларның әти-әниләрендә каникуллар вакытында балаларны ни белән кызыксындырырга дигән сорау туа. Традицион рәвештә, бу сорауга җавап итеп питрәчлеләргә берничә вариант тәкъдим иттеләр. Безнең районда балалар ялын оештыру мәсьәләсенә бик җаваплы карыйлар, шуңа күрә аны гамәлгә ашыруда күп кенә оешмалар катнаша.
      38
      0
      0
    • 23 май 2018 - 10:52
      Игътибар: фотоконкурс! Декоратив һәм бүлмә гөлләре, клумбалар һәм чәчәк куаклары - ел саен йөзләгән мең гөл матур чәчәк ата. Бу мизгелне игътибарсыз калдырып була мени соң?!
      37
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:35
      Балачак белән хушлашыр вакыт җиткән Бу көнне мәктәп укучылары зур түземсезлек белән көтеп ала, әмма бу көнне һәркемнең күңелен моңсу хисләр биләп ала. Безнең районның 17 мәктәбендә соңгы кыңгырау чыңлады. Аерылу һәрвакытта да моңсу, күңелсез. Шулай да мәктәпне тәмамлаучыларга озак моңсуланырга туры килми, аларны алда имтиханнар, кызыклы олы тормыш көтә.
      36
      0
      0
    • 25 май 2018 - 10:39
      Чәчү алдынгылары үз позицияләрен бирми Питрәч аграрийларына чәчү кампаниясе планына билгеләнгән мәйданның 7450 гектарында чәчү эшләре башкарасы калды. Авыл хуҗалыгы һәм азык-төлек идарәсе мәгълүматлары буенча, бүгенге көндә сабан культуралары пландагы 39088 гектарның 31638 гектарында чәчелгән. Чәчү комплекслары һәм чәчкечләр иртә таңнан караңгы кичкә кадәр эшли. Механизаторларның мондый тырыш хезмәте нәтиҗәсендә районда язгы чәчү тәмамланып килә инде.
      34
      0
      0
    Ночной режим