Максат – 3000 гектар
Татар Казысы авылы янындагы кырларда эш кайный. Гигант комбайннар үзләреннән соң алтынсу салам өемнәре калдырып баралар. Монда көзге бодай җыю төгәлләнеп килә. Без урып-җыю эшләренең ничек баруын, игенчеләрнең ашлыкны саклауның нинди ысулларын куллануын һәм төбәктәге иң технологик хуҗалыкларның берсен үстерү перспективалары нинди булуын белдек.
Уңыш чыгышы яхшы
Хуҗалыкның агроном-орлыкчысы Илназ Ахваров безне әле яңа гына техника узып киткән кыр янында каршы алды.
– “Аквилон” сортлы көзге бодайны җыябыз, – дип сөйли Илназ Хәйдәр улы. – Уңыш чыгышы яхшы: гектардан 26-27 центнер чамасы. Бүгенге көндә ашлыкның дымлылыгы 16 процент тәшкил итә.
Яхшы күрсәткечләргә карамастан, сезон гади генә түгел. Агроном сүзләренә караганда, көчле яңгырлар (2022-2023 еллардагы кебек) чәчүлекләр өчен җитди сынау була. Әмма коллективның бердәм эше нәтиҗәсендә югалтулар минимальләштерелгән.
– Һава торышы яхшыру белән үк без кырга чыгабыз, – дип аңлата Ахваров. – Механикалаштыруның барлык чараларын кулланып, эшне тиз башкарып чыгарга тырышабыз. Киптергечләр тәүлек буе өзлексез эшли.
Логистика һәм инновацион саклау
Урып-җыюдан соң эшкәртү процессы аеруча кызыклы. Әлегә ашлыкның төп массасы элеваторларга җибәрелми, ә вакытлыча кырда туплана. Чөнки киптергечләрдә әле күптән түгел суктырылган рапсны эшкәртәләр.
– Без махсус полимер җиңсәләр кулланабыз, – дип аңлата агроном. – Бу вакытлыча саклау урыны. Ашлык монда, киптергечләр бушаганчы, 10-15 көнгә салына. Бер җиңсәнең күләме 180 тоннадан 200 тоннага кадәр җитәргә мөмкин.
Мондый метод логистиканы оптимальләштерергә һәм кабул итү пунктларында чиратларда тормау мөмкинлеге бирә. Җиңсә эчендә саклау вакыты дымлылыкка бәйле: 14 процент булганда бөртек 11 айга кадәр, 16 процент булганда 8 айга кадәр торырга мөмкин. Лаборатория продукциянең сыйфатын даими контрольдә тота, һәм, Илназ Ахваров сүзләренчә, сыйфатның бозылуы яки кимүе белән проблемалар булмаган.
Комбайн кабинасыннан караш
Урып-җыюның атмосферасын яхшырак аңлау өчен, без икенче ел комбайнчы булып эшләүче яшь белгеч Нәфис Мөхәммәтгалиев белән сөйләшәбез. Урып-җыюның авыр шартларына да карамастан, аның кәефе күтәренке.
– Көзге бодайны суктырабыз, кәеф яхшы, көн кояшлы, – диде елмаеп Нәфис. – Уңыш сөендерә. Бункер бик тиз тулгач, икмәкнең яхшы икәнен шунда ук аңлыйсың.
Нәфис билгеләп үткәнчә, быел сезон башында еш яуган яңгырлар аркасында эш гадәттәгедән күбрәк булган. Җир урыны белән йомшак, бу авыр техниканың хәрәкәт итүен катлауландыра һәм ягулыкка чыгымны арттыра. Әмма яшь механизатор зарланмый: команда бердәм, өлкән хезмәттәшләр һәрвакыт киңәш бирергә әзер, ә кыр шартларында туклану һәм көнкүреш бик яхшы оештырылган.
“Ноу-тилл” технологияләре һәм горизонтларны киңәйтү
Хуҗалык туфракны сукаламыйча гына эшкәртү технологиясен актив кертә. Тирән сөрү урынына өстән эшкәртү кулланыла, бу исә грунт структурасын һәм дымны саклый.
Хезмәткәрләр фикеренә караганда, бу технология үзен аклаган инде: уңыш арткан, ә ягулыкка һәм техникага чыгымнар кимегән. “Август” тәҗрибәсе күршеләрнең игътибарын җәлеп итә. Башка район вәкилләре даими рәвештә укырга киләләр, сынау өчен орлык алалар.
Селекция эше шулай ук беренче урында тора. Хуҗалык тулы кыйммәтле орлыкчылык заводы булып тора. Орлыклар хуҗалык эчендә генә кулланылмый, ә агулаганнан һәм калибрлаганнан соң күрше фермер хуҗалыкларына да җибәрелә.
Алга карап, компания җитәкчелеге амбициоз планнар төзи. Быел көзге бодай мәйданы 1260 гектарга якын булса (язгы бодайның шактый зур өлешен кушып), киләчәктә аны киңәйтү планлаштырыла.
Якын киләчәктә максатчан күрсәткечләргә көзге бодай мәйданын 3000 гектарга җиткерү керә. Моннан тыш, компания майлы һәм техник культуралар җитештерүне үстерергә ниятли: 1600 гектар җитен һәм 2660 гектар сояны әйләнешкә кертү планлаштырыла.
Татар Казысында урып-җыю кампаниясе аграрийлар командасының югары профессиональлеген күрсәтә, бу хуҗалыкка киләчәккә ышаныч белән карарга мөмкинлек бирә.